Yönetim Danışmanlığı Mesleği

İşletmelerin nasıl çalıştığı, süreçlerini iyileştirdiği ve ölçeklendirmesinden etkilenen, etkili bir problem çözücü iseniz, yönetim danışmanlığı sizin için bir kariyer olabilir. Yönetim danışmanlığı için rolü yerine getirmenin tek bir yolu yoktur. Birçok yönetim danışmanı işletme, finans, ekonomi veya iletişim gibi çalışma alanlarında lisans derecesine sahiptir.

Bazı işverenler ise yüksek lisansını tamamlamış adayları tercih ederler. Yönetim danışmanı olmak için bu bölümlerden birinde de eğitim alınması zorunluluktur. Çünkü işletme adına önemli kararlarda yönetim danışmanlarının da etkili rolü bulunmaktadır.

Yönetim Danışmanlığı Nedir?

Yönetim danışmanlığı, kuruluşların en üst düzeyde işlev görmelerine yardımcı olarak, bir dizi çözümler üreten, iş ve finansal büyüme ile sonuçlanabilecek, karmaşık sorunları çözmek için şirketlerle çalışan, işletme, finans ve ekonomi alanlarında lisans derecesinde eğitim almış kişilerdir. Ayrıca yönetim danışmanlığı alanına giren birçok aday muhasebe, denetim ve finansal analistler gibi rollerde ilgili iş deneyimine de sahiptir.

Dünya genelinde yönetim danışmanlığına baktığımızda, bazı yönetim danışmanlarının sağlık hizmetleri veya kar amacı gütmeyen sektör gibi, belirli sektörlerde uzmanlaşmış olduklarını görürüz. Ayrıca, genelci bir yaklaşım benimseyen ve birden fazla sektörde destekleyici organizasyonları olan yönetim danışmanları da mevcuttur.

İhtiyaç düzeyine bağlı olarak, yönetim danışmanları, müşterilerini sürekli ya da proje bazında destekleyebilir. Bir yönetim danışmanının tipik iş görevleri şunlardır.

  • Müşterinin çözmek istediği sorununu net bir şekilde anlamak
  • Finansal bilgiler ve istihdam kayıtları da dâhil olmak üzere, müşteriyi daha iyi desteklemek ve anlamak için ilgili verilerin analizi
  • Müşterinin iş performansını artırmak için, yaratıcı çözümlerin uygulanmasını geliştirmek ve denetlemek
  • Geliştirilmiş sistemler, süreçler ve kurumsal değişiklikler için sağlam öneriler sunmak
  • Kararlaştırılan çözümlerin sonuç verdiğinden emin olmak için müşterilerini takip etmek

Neden Yönetim Danışmanlığı?

Yönetim danışmanlığı ödüllendirici bir alandır. Müşterilerini, engellerin üstesinden gelmek ve işlerini büyütmek için güçlendirmekle kalmaz, aynı zamanda çeşitli çalışma alanlarına da değerli kazanımlar katabilir.

Yönetim danışmanlığı alanında da büyüme fırsatları bulunmaktadır. Mesleklere bakıldığında yönetim danışmanlığı (yönetim analistleri) oranı artmaktadır. Piyasalar gittikçe ve daha rekabetçi hale geldikçe, birçok şirket faaliyetlerini en iyi durumda tutmak için danışmanlara güvenecektir. Ülkemizde yönetim danışmanlarının kazancı, işletmenin büyüklüğü ve işverenle yapılan anlaşmaya göre değişmektedir. Aylık ortalama 3 Bin TL ile 20 Bin TL arasında bir kazanç elde edilmektedir.

Amerika’ya baktığımızda ise yönetim danışmanlığı yapan bir kişinin aldığı yıllık ortalama maaş 83.610 dolardır. Yani bugünkü Türk parası ile 507.215,88 TL’dir. Aylık olarak ise 6.967 $, saat ücretleri ise 100 $ ve 200 $ arasında değişmektedir.

Yönetim Danışmanlarının Becerileri

Yönetim danışmanlarının aldıkları eğitimlerinin yanında bazı becerilerinin de olması gerekmektedir.

Problem Çözme Becerileri

Bir yönetim danışmanının temel amacı, müşterilerin kurumsal zorlukları çözmesinde yardımcı olacak yaratıcı çözümler sunmaktır. Çalışılan müşteriler arasında bazı ortak temalar görülse de her işletmenin kendi benzersiz zorlukları vardır. Yönetim danışmanının, müşterinin işlerini büyütmelerine yardımcı olacak etkili çözümler sunması gerekir.

Analitik Beceriler

Yönetim danışmanları, genellikle karmaşık veri kümeleriyle çalışmaktadır. Bu rolde, müşteri için sağlam öneriler oluşturmak adına, sağlanan bilgileri anlayabilmek ve verileri yorumlayabilmek yetenekleri de olmalıdır.

İletişim ve Kişilerarası Beceriler

Yönetim danışmanları, hem yazılı hem de sözlü olarak net bir şekilde iletişim kurabilmelidir. Bu rolde çalışırken, muhtemelen şirket liderliği, çalışanlar ve herkesle iletişim kurulması gerekecektir. Farklı geçmişlere ve karakterlere sahip kişilerle çalışılacağı için iletişim tarzı, kiminle iletişim kurduğunuza bağlı olarak uyarlanabilir olmalıdır.

Temel düzeyde, müşterinin herhangi bir proje veya sözleşme başlangıcında, çözmelerine yardımcı olduğunuz karmaşık sorunlar veya zorluklar anlaşılmalıdır. İhtiyaç duyulan anlayış düzeyi, güçlü aktif dinleme becerileri gerektirir.

Zaman Yönetimi Becerileri

İster sözleşme bazında isterse bağımsız çalışan bir danışman olsun, isterse bir danışmanlık firması adına çalışan tam zamanlı bir çalışan olsun, doğru faturalandırmayı sağlamak için müşterilerle çalışırken zamanın farkında olmak gerekir.

Birçok danışmanlık sözleşmesi, proje bazında veya belirli bir süre için yapılır ve üzerinde anlaşmaya varılan çıktıları sağlamak için, bu kısıtlamalar dâhilinde çalışılması gerekebilir. Zaman yönetimi becerileri, zamana duyarlı bir projeyle müşterilere yardım ederken özellikle önemlidir.

Kendini Motive Etmek

Zamanında çalışmanın yanı sıra, birçok yönetim danışmanı, genellikle müşterilerle yan yana çalışmaktadır ve kendi yöneticilerine veya liderlerine doğrudan erişimleri yoktur. Danışmanlık rolleri genellikle bağımsız çalışmayı gerektireceğinden, çok az gözetim veya hiç gözetimsiz sonuçlar sağlayacak kadar kendini motive etmelidir.

Danışmanlığı Doğru Yapmanın 8 Adımı

Danışman; belli bir alanda uzman olan ve kendi uzmanlık alanındaki kişilere ve işletmelere profesyonel tavsiyeler veren kişilere denir. En yaygın danışmanlık türleri;

  1. İş danışmanı
  2. Satış danışmanı
  3. Yönetim danışmanı
  4. Pazarlama danışmanı
  5. Muhasebe danışmanı
  6. Teknoloji danışmanı
  7. Hukuk danışmanı
  8. Halkla ilişkiler danışmanı

Nasıl Danışman Olunur?

Uzmanlık alanınızı tanımlayın. Hedefler belirleyin. Bir web sitesi kurun. Sertifika ya da üniversite eğitim diplomanız olsun. Bir hedef pazar seçin. Nerede çalışacağınıza karar verin. İnsanlarla iletişim ağı kurun. Ücretinizi belirleyin. Ne zaman hayır diyeceğinizi bilin.

Uzmanlık Alanını belirlemek

Güçlü yönleriniz ve uzmanlık alanınızın ne olduğu konusunda dürüst olmalısınız. 9’dan 5’e odaklanmak dışında hangi güçlü yönleriniz var. Belki bir tıbbi satış endüstrisindeki zor durumları düzeltmekte iyisiniz, belki de bir işletmenin yönetiminde iyi bir yardımcısınız.

Alanınızı tanımlamak için kendinize şu soruları sorun:

  • Benzersiz bir bakış açım var mı?
  • Bu alanda yetkili olmak için gerekli deneyime sahip miyim?
  • Bu hizmet için talep var mı?

Danışman olmak organize olmanızı, motive olmanızı ve iyi olmanızı gerektirir. Web sitenizi başlatmadan ve ilk müşterinizi kabul etmeden önce, bu talepleri karşılama yeteneğinizi göz önünde bulundurmanız gerekir. Mükemmel nişi tanımlayabilirsiniz ancak, bağımsız son teslim tarihlerini karşılayamıyorsanız veya bir faturalandırma döngüsünü yönetemiyorsanız, danışman olmaya hazır olmayabilirsiniz.

Danışmanlık uzmanlığınızı bulmak için işyerinde mükemmel olduğunuz alanları, performans incelemelerinde yüksek not aldığınız projelerinizi veya ofis dışında ustalaştığınız hobileri düşünün. Ayrıca neyi sevdiğinizi de hesaba katmalısınız. Bunu tam zamanlı olarak yapıyorsanız, tutkulu olduğunuz bir etkinlik olması gerekir.

Hedefler Belirleyin

Hedef belirlemek, neye doğru çalıştığınızı bilmenize yardımcı olur. Bunun, bir gece-hafta sonu projesi olarak kalmasını mı istersin ya da tam zamanlı bir projeye dönüşmesini mi umut ediyorsun? Bir çalışan tutmak ister misin? Bu soruları cevaplayarak planlarınızı yapın.

İşletmeniz için geniş hedefler belirledikten sonra, odağınızı acil ihtiyaçlara yöneltin.

Spesifik: Neyi başarmak istediğinizi net bir şekilde tanımlayın.

Ölçülebilir: İlerlemeyi izlemek için hedefleri ve kilometre taşlarını belirleyin.

Ulaşılabilir: Hedefleri gerçekçi ve yönetilebilir tutun.

Alakalı: İş modelinize uygun hedefler belirleyin.

Zamana Dayalı: Hedefleriniz için son tarihleri belirleyin.

Danışmanlığınız büyüdükçe hedefleriniz de büyür. Hedeflerinizi aylık ya da üç aylık tekrar gözden geçirin.

Purdue Üniversitesi Doçentlerinden Maria Marshall, vizyoner hedefler için 4 ana odak alanı özetler. Hizmet, sosyallik, kar ve büyüme.

Bir Web Sitesi Yapın

Bir mesleğin güvenilir olduğunun günümüzdeki temsilcileri web siteleridir. Yapılan araştırmalara göre, web sitesi olmayan işletmelere ve bazı mesleklere güven duyulmazken, bir web sitesi olan işler ve işletmeler de saygın bir izlenim bırakmaktadır.

Bir web siteniz varsa Google, işletmenize yerel sıralamada daha fazla yetki verir. Benim İşletmem profilini oluşturmak yeterli değildir. Geri bağlantılar, alan adı yetkilisi ve görünümlerle optimize edilmiş bir web sitesi, Google’ı, web sitenizi alakalı aramalarda görüntülemeye teşvik edecektir. Web siteniz, işinizin ilk izlenimidir ve buraya zaman ayırdığınızda gelecek yılların getirilerini görebilirsiniz.

Sertifika Alın

Hangi alanda yönetim danışmanlığı yapacaksanız yapın, bir eğitim diploması ya da sertifikası alınması gereklidir. Alanınızda yapacağınız hizmet için müşteriler bir diploma ya da sertifikanız olup olmadığını görmek isteyecektir.

Yazılım, beceri veya konuya özgü sertifikalar olsun, endüstrinizde neyin önemli olduğunu öğrenin ve bilgi tabanınızı genişletmeye yatırım yapın. Bir danışman olarak, nişinizde en ileri ve rekabetçi kalmak çok önemlidir ve sertifikalar sizi öne çıkarır.

Hedef Pazar Seçimi

Çalışma alanınızı belirledikten sonra, hedef kitlenizin kim olduğu konusunda net olmalısınız. Hedef kitlem nerede? Yalnızca yerel müşterilere mi hizmet vereceksiniz? Ulusal veya bölgesel müşterileri kabul edecek misiniz? Müşterileri, yardımınızı almaya iten neden nedir? En büyük rakipleriniz kimler ve sizin hizmetlerinizi onlardan ayıran ne? Hedef kitlemi motive eden nedir?

Müşterilerinizin kim olduğu ve onlar için neyin önemli olduğu konusunda spesifik olmak, üstün hizmet sunmanıza ve mükemmel eşleşen müşterilere ulaşmanıza olanak tanır.

Nerede Çalışacağınıza Karar Verin

Serbest zamanlı bir danışman olacaksanız, muhtemelen belirlenmiş bir işyerine ihtiyacınız olmayacaktır. Ancak tam zamanlı bir danışmansanız, bir ofise sahip olmak yardımcı olabilir. Ofis alanının işinize gerçekten fayda sağlayacağına karar verdikten sonra, ihtiyacınız için ne tür bir alanın uygun olduğunu düşünün.

Bir sanal ofis dahi işinizi görecektir. Ya da paylaşılan çalışma alanlarının yanı sıra, toplantı odaları gibi olanaklara sahip ofis paylaşımlarından yararlanabilirsiniz.

İletişim Ağı Kurmak

Bir yönetim danışmanı olarak, işinizi tanıtmak için bir pazarlama ekibiniz olmayacaktır. İnsanlarla iletişim ağı kurmak ve yapılan yönlendirmeler, işinizi büyütmenin önemli bir yoludur. Danışmanlığınızın değerini satmak bu durumda size düşecektir.

Web sayfanızdan uzmanlığınızı vurgulayan blog yazıları yayınlayın. Linkedin ve Facebook gruplarına katılın. Bölgenizdeki konferans, buluşma ve seminerlere katılın. İnsanlarla ve potansiyel müşteriniz olabilecek kişilerle iletişim kurun.

Ücretlerinizi Belirleyin

Müşterilerden ne kadar ücret alacağınıza karar vermek, bir danışmanlık başlatmanın en zor kısmı olabilir. Sonuçlarınızı kanıtlamadığınız için değerinizden daha düşük ücret almak cazip gelebilir. Bölgenizdeki yönetim danışmanlarının aldığı ücreti araştırın ve bu fiyatlandırmalardan hangisinin yaptığınız iş için sizi tatmin edeceğine karar verin.

Ücretlerinizi projeye göre, performansa göre, önceki çalışmalarınızdan alınan verileri kullanarak ücret belirleme, günlük ücret belirleme olarak belirleyin.

Ne Zaman Hayır Diyeceğinizi Bilin

Başlangıçta her müşteriye ve her talebe evet demek kolaydır. Ancak işinizde gelişme kaydettiğinizde ve programınız yoğunlaştığında, bir önceki işlerinizi tamamlamadan bir işi kabul etmek pek uygun değildir. Her yeni iş, bir önceki işin aksamasına ve verimli sonuçların olmamasına sebebiyet verir.

İşi kabul etmeden önce işin uygun olup olmadığına bakmalısınız. Özellikle zaman açısından uygun değilse; “ihtiyaçlarınıza hizmet etmek isterim ancak mevcut iş yükümle size hak ettiğiniz ilgiyi verebileceğimi sanmıyorum. Önümüzdeki dönemde hala ihtiyaç olup olmadığı konusunda size dönüş yapabilir miyim” diye kibarca işi reddettiğinizde, dürüstlüğünüz takdir edilecektir. Bunun için hayır demeyi de öğrenmelisiniz.